Frsluflokkur: Vsindi og fri

Er Esja strsta fjall landsins?

slandi eru tal fjll af msum strum og gerum. Sum essarar fjalla standa stk en flest eirra eru hluti af vttumeiri fjallablkum eafjallgrum sem sumir ganga t fr meginhlendi landsins. A meta strir einstaka fjalla getur v veri nokku sni enda ekki alltaf auvelt a meta hvar nkvmlega tilteki fjall byrjar og hvar nsta fjall tekur vi. annig er litaml hvenr fjall er fjall sem stendur undir nafni og hvenr um er a ra fjll en ekki fjall. Ekki dugar a vera me einhvern skilgreindan hlendisbunka sem heitir jafnvel ekki neitt. tilfelli Esjunnar, bjarfjalls Reykvkinga, er etta hinsvegar ekki mjg miki vafaml og eins og kemur fram fyrirsgn tla g a velta fyrir mr hvort eitthva s til eirri hugdettu minni a strsta fjall landsins (a flatarmli) utan jkla, s kannski essi Esja sem svo margir hafa daglega fyrir augum snum og hefur fr upphafi prtt toppmynd essarar bloggsu.

Esja flatarmal

kortavef landmlinga er lti ml a mla flatarml landsva og ar me fjalla s maurkveinn hvar fjalli byrjar. Mling Esjunni leiir ljs flatarml upp 127 ferklmetra og geri g ar ekki r fyrir a Sklafell s hluti fjallsins enda agreint af Svnaskari. Bur eitthva fjall betur?

Skarsheii

Litlu norar er Skarsheii en a er einnig miki fjall og heldur hrra en Esja. Sambrileg mling gefur flatarmli 110 ferklmetra en undanskil g lver, Hafnarfjall og fleiri sem agreind eru me skarinu sem Skarsheiin er kennd vi.

OK

Strar dyngjur eins og Ok er ekki auvelt a skilgreina hvar byrja, en mn mlamilun gefur flatarml upp 105 ferklmetra. Ok er auvita ekki lengur skilgreint sem jkull og fr v a vera me hr tt mguleiki endurkomu jkuls arna s ekki tilokaur.

Vidals- og Vatnsnesfjall

Hnavatnssslur stta af nokkrum umfangsmiklum fjllum. Vatnsnesi mtti segja a ar standi eitt strt og vttumiki fjall. En a sem tilheyrir hinu eina og sanna Vatnsnesfjalli er hinsvegar bara mihluti fjalllendisins sem skiptist me skrum og dlum nokkur fjll. Kannski eru heimamenn ru mli en g f t strina 86 km2 me v a askilja Suna austri, auk fjallstinda vestri og suri sem eru agreind me skrum og bera sn eigin fjallanfn. Vidalsfjall er einnig heilmikill blkur sem mlist 107 km2. Hr mtti einnig nefna ngrannan Vatnsdalsfall sem einnig er essum strarflokki ea um 90 km2.

Barnadalsfjall Trllaskagi

Hva me hinn mikla fjallablk Trllaskaga? ar eru vissulega a finna str og mikill fjll, en au eru meira og minna samtengd og hluti af strri fjallarum sem ganga t fr mihluta skagans. Af heillegum fjllum skaganum m nefna strar einingar eins og Barnadalsfjall vestanverum skaganum noraustur af Hofssi. Hvort s blkur sem g hef slegiflatarml hr tilheyri allur v fjallaheiti veit g ekki, en t kemur talan 110m2 ea nnast sama str og Skarsheii.

SmjrfjllSvo er a fjallklumpurinn milli Vopnafjarar og Hras. Svi skiptist nokkra hluta og eru Smjrfjll ar nafntoguust, nema einhver vilji meina a Smjrfjllin ni yfir allt fjallasvi. En hva um a. Smjrfjll samkvmt minni mlingu gefa 169m2 sem er llu meira en flatarml Esju. En samt - Smjrfjll eru eiginlega fjll ea fjallgarur, en ekki fjall, enda felur rnefni a sr og n hstu tindar arna yfir 1200 metra. nnur fjallar, en nokku samhangandi eru Hlarfjll sem sna a Hrai. Ef flatarml eirra er mlt fr Smjrfjllum a Hellisheii eystri kemur flatarmli 110m2 enn einu sinni fyrir. Utar nesinu og einnig Vopnafjararmegin eru san mis minni fjll svo sem Krossavkurfjll og Fagradalsfjll.

rfajökull

Eins og g nefndi upphafi miast essisamanburur vi fjll utan jkla. m alveg prfa a sl mli utan um hinn mikla rfajkul. umdeilt er a ar er a finna hsta tind landsins tt h hans hafi veri eitthva reiki. Flatarmli er hr lka dlti matsatrii eins og var en sjlfsagt er a mia vi Hermannaskar norri sem er yfir 1300 metra h. Hr fum vi llu meira flatarml en r rum mlingum ea tpa 370 m2. rfajkull er sannkalla risafjall okkar mlikvara, en jafnast engan vegin au allra strstu heiminum eins og elddyngjuna Mauna Loa Hawaaii sem er 5.270 m2, og 4.169 metrar h ea nstum helmingi hrri en rfajkull.

annig er niurstaan r essum hfilega nkvmum athugunum mnum. g hef sem sagt ekki fundi almennilegt fjall hr landi sem stendur a mestu leyti stakt, er fjall en ekki fjll, utan jkla, sem er strra a flatarmli en Esja. Sjlfsagt m alltaf hnika til skilgreiningum og nefna til sgunnar einhverjar strar mishir ea eitthva af fjallatagi sem er umfangsmeira. Niurstum verur v a taka me fyrirvara tt auvita haldi g me mnu fjalli.


Hafslgmarki 2019

Sumrinu er loki Norurslum og hafs tekinn a aukast n eftir hi rlega lgmark tbreislu ssins september. Eins og venjulega beinist athyglin a essu hafslgmarki enda gtis mlikvari stu mla mia vi fyrri r, tt lgmarki eitt og sr segi ekki alla sguna. A essu sinni var lgmarki 2019 2.-3. sti yfir lgstu lgmrk, samt rinu 2007 sem snum tma var miki tmamtar hafsbrnun. ri 2016 var lgmarki einnig mjg svipuum slum en er n strangt til teki a 4. lgsta. Hafslgmark sumarsins 2012 heldur ar me sinni afgerandi stu en a var einmitt lka miki tmamtar eins og sumari 2007. eim tveimur sumrum m segja a allt hafi gengi upp til a valda sem mestum usla sbreiunni, hvort sem a s tali gott ea slmt. lnuritinu hr a nean fr NSIDC m sj samanbur allra ra fr 1979 og eru bltnarnir tengdir ratugum, (sj einnig yfirlit fr NSIDC hr).

Hafislagmark2019_linurit

arna sst a hafsbrnun sumarsins 2019 var me mesta mti lengst af sumri og hlt alveg vi ri 2012 ar til allt hrkk bakls seinni partinn gst me kaldri og illa stasettri lg sem geri sitt til a dreifa r v sem eftir var af snum. sbrnunin ni sr aftur strik me hagstum vindttum undir lokin en keppnin st vi rin 2007 og 2016 mean ri 2012 var rkilega stungi af eins og glgglega m sj.

Sumari 2019 verur ekki tali neitt tmamtar tt tbreislan hafi fari etta nearlega en um a m segja, svipa og 2016, a astur til a gera sem mestan usla sbreiunni voru bara smilegu meallagi. Vissulega var slrkt framan sumri egar slin var hst lofti, en til a halda forystunni m ekkert klikka undir lokin eins og gerist arna seinni partinn gst. Vi ekkjum etta r rttunum tt auvita s ekki um neina raunverulega keppni a ra nema fyrir sem vilja. Reyndar eru hyggjukrfur uppi ar sem etta er hluti af eim loftslagshamfrum sem munu vera gangi. En hvernig sem a er, m segja a vegna almennrar ynningar sbreiunnar arf sfellt minni venjulegheit til a bra sinn annig a lgmarkstbreislan nlgist 4 milljn ferklmetra - sem reyndar var hugsandi fyrir nokkrum ratugum egar normi lgmarkinu var nlgt 6-7 milljn km3.

Endum etta korti yfirhafstbreisluna ann 13. september, sem var reyndar nokkrum dgum fyrir sjlft lgmarki. Til samanburar hef g sett lnu sem snir metlgmarks-tbreisluna ri 2012.

lgmark 2019 vs 2012 Bremen


Hversu gott var sumari Reykjavk?

g er auvita ekkert fyrstur me frttirnar a veri sumar hafi veri me allra besta mti suvestanlands. Mnar prvat veurskrningar, sem miast vi Reykjavk og hafa stai yfir fr 1986, stafesta a auvita, en r veurskrningar innihalda einkunnakerfi sem byggja veurttunum fjrum, sl, rkomu, hita og vindi og fr ar hver dagur einkunn skalanum 0-8, eins og g hef oft nefnt essum vettvangi. Einkunnir yfir lengri tmabil eru san mealtal eirra daga sem taldir eru me. Sluriti hr a nean er ein afurin r essum skrningum en ar m sj gasamanbur allra sumra fr rinu 1986 og er mia vi mnuina rj: jn, jl og gst. tkoman er ekki fjarri v sem kom fram Hungurdiskunum hans Trausta hr dgunum ar sem allt annarri afer er beitt en sumareinkunn mn fyrir etta sumar er lti eitt hrri.

Sumareinkunn 1986-2019

Eins og sst slunni lengst til hgri var sumari 2019 meal hinna riggja bestu tmabilinu me einkunnina 5,30 sem er a sama og sumari 2009 fkk, en vinninginn hefur sumari 2012 me gn hrri einkunn, 5,33. etta er auvita mikil umskipti fr sumrinu fyrra sem var a nst lakasta eftir leiindasumrinu 1989. Landsmenn eru gjarnan misheppnir ea heppnir me sumarveri eftir landshlutum en sustu tv sumur hafa fgarnar eim efnum veri me mesta mti og arf ekki a orlengja a.

Nsta mynd er einnig unnin upp r veurdagbkarfrslum en ar er bi brjta til mergjar sumarveur alla daga fr rinu 2000 me litaskiptingum sem tskr eru undir myndinni. Fjldi skrra slardaga er einnig tekin saman lengst til hgri.

Sumarveur í Reykjavk 2000-2019

Sustu tv sumur eru sitthvorum endunum egar kemur a fjlda slardaga. Sumari 2019 sttar af flestum slskinsdgum essar ld, egar teknir eru saman heilir og hlfir slardagar, ea 48 talsins. a kemur heim og saman vi a ekki hafa mst fleiri slskinsstundir Reykjavk essa mnui san 1929. arna rur mestu mikill slskinskafli langt fram eftir jn me tilheyrandi urrkum og svo einnig fyrri partinn gst. Jl var ekki alveg eins slrkur en sttar af v a vera heitasti mnuur sem nokkru sinni hefur mlst borginni, en a segir einnig sitt sumareinkunninni.


Af hafsnum norri

Sumri er teki a halla og styttist rlega lgmarkstbreislu hafssins norurslum. A essu sinni hefur brnun hafssins sumar veri me mesta mti og jafnvel hefur stefnt a tbreisla ssins a loknu sumri gti gna hinu vijafnanlega metlgmarki rsins 2012 sem var miki tmamtar hva varar hafsbrnun. mefylgjandi lnuriti frNSIDC (Bandarsku snj- og hafsmistinni) sst hvernig staan er tbreislumlum hafssins. Bla lnan fyrir 2019 er arna alveg vi 2012-lnuna og hefur reyndar veri undir henni undanfarnar vikur ar til n alveg upp skasti. Til samanburar eru einnig rin 2007 og 2016 sem til essa eru 2. og 3. sti egar kemur a hafslgmarki rsins. Svo m einnig sj arna ri fyrra 2018 sem stti litlum tindum brslumlum.

NSIDC lnurit 16. jni 2019

eir sem fylgjast hva gleggst me essari botnbarttu eru frekar v a metri 2012 muni halda met-stu sinni egar kemur a lgmarkinu september, tt ekkert s tiloka. Lgmarki 2019 gti hins vegar vel ori a nst lgsta nema eitthvert vnt bakslag eigi sr sta. tbreislukortum fr 16. gst 2012 og 2019 sst hversu litlu munar milli essara tveggja ra. Upp framhaldi a gera munar hinsvegar um a arna ri 2012 voru enn veikbura sflkar askildir fr sbreiunni sem biu ess a hverfa, sem eir og geru. Einnig m sj a n r er nokku um s vi Kanadsku heimskautaeyjarnar sem gti lifa sumari af og komi veg fyrir a norvesturleiin opnist. Af litunum a dma m hinsvegar sj a lti er af mjg ttum s n r mia vi 2012, en sinn er ttari eftir v sem bltnninn er hvtari.

16. gst 2012 og 2019

Framhaldi mun san koma ljs. Helst m bast vi v a sinn eigi eftir a hrfa enn meir fr Sberustrndum enda sp a hlir vindar r suri muni blsa yfirveikbura sinn eim slum, samanberskjmynd af hitaspkorti frClimate Reanalyzer sem snir frvik hitans fr meallagi ann 17. gst. Sjlfur Norurpllinn, arna mijunni, er vel varin fr llum hlium og verur varla slaus etta sinn, frekar en fyrri daginn. a styttist slkan atbur a llum lkindum.

CR sp 17. gst 2019, norur

- - - -

Sj einnig srfrilegt yfirlit um stuna fr NSIDC: http://nsidc.org/arcticseaicenews


Jklarnir rrna samkvmt gervitunglamyndum

Mr datt hug a gera sm athugun v hvernig jklar hlendisins eru a spjara sig essu sumri sem hefur veri hlrri kantinum auk ess sem a hfst venju snemma r me afspyrnuhljum aprlmnui.Samanbururinn er einungis sjnrnt mat gervitunglamyndum fr NASA, en Worldview-vefsu eirra er hgt a kalla fram myndir hvaan sem er jrinni nokkur r aftur tmann og gera samanbur milli dagsetninga. myndunum sem hr fara eftir hef g vali a bera saman dagana 31. jl, 2017 og 2019 en eim dagsetningum var bjart og gott tsni yfir mihlendi landsins.

Munurinn jklunum er greinilegur milli essara tveggja sumra. ri 2017 rrnuu jklar landsins eins og eir hafa gert sustu 25 r ea svo. Mismiki . Jklabrnun var mest ri 2010 en san hafa komi r eins og 2015 og 2018 ar sem afkoma sumra jkla varmeira jafnvgi ea jafnvel jkv. Myndirnar eru af Langjkli,Hofsjkli og vestanverum Vatnajkli endekkri jarar jklana n sumar bera ess greinilega merki a brnun hefur veri llu meiri en arna fyrir tveimur rum. Sumari er ekki bi og ekki komi a uppgjri. Vntanlega mun samt nokku draga r jklabrnun me kaldara lofti sem stefnir yfir landi.

Langjkull 2017 og 2019

Hofsjkull 2017 og 2019

Vatnajkull 2017-2019


Heimskautsbaugurinn og klan Grmsey

KúlanKlan mikla Grmsey sem tla er a fylgja heimskautsbaugnum fer sinni norur bginn er t af fyrir sig snjallt listaverk sem tengist hinum stru nttrflum einfaldan htt. Reglulega lgukla er hi fullkomna rva form og klan er auvita hntttt eins og jrin sem snst um sjlfa sig sinni ralangri hringfer um slina. En heimurinn er ekki alltaf hreinn og beinn og gar hugmyndir geta valdi vissum vandrum egar kemur a framkvmdum. v miur fyrir ferajnustuaila Grmsey arf heimskautsbaugurinn endilega a liggja um norurenda eyjarinnar, dgan spl fr sjlfu orpinu, annig a feralangar stuttri dagsfer tilGrmseyjar hafa ltinn tma fyrir anna en gnguna fram og til baka, tli eir sr a berjakluna augum og stga formlegayfir heimskautsbauginn.

Ekki sknar etta me tmanum v heimskautsbaugurinn frist norar me hverju ri um einhverja 14-15 metra ri sem gerireitthva um 20 skref. Kluna arf svo a fratil rlega samkvmt v, enda mun megininntak verksins einmitt vera a a rlla fram me heimskautsbaugnum uns klan fellur af bjrgum fram ri 2047 egar baugurinn yfirgefur eyjuna. Kannski munueinhverjir eyjaskeggjar fagna eim endalokum endakostnaarsamt a vera a brambolta me ennan nunga hlunk hverju ri, bara til a fla feralanga fr veitingahsum og minjagripaverslunum. Spurning er hvort eir nenni a koma til Grmseyjar ef engin verur arklan og heimskautsbaugurinn kominn t ballarhaf.

Feralagnorurheimskautsbaugsins til norurs er annars hi merkilegasta hinu stra samhengi. Eins og flestir vita hallar jrinniog a um 23,5 grur sem skrir tilverurstanna v n hallans vri sfelld jafndgur hr jru og dagurinn allstaar jafnlangur nttunni. Norurheimskautsbaugurinn markar san breiddargru ar sem slin nr ekki a setjast vi sumarslstur og ekki a koma upp fyrir sjndeildarhring vi vetrarslhvrf. Sama san auvita vi suurhveli.

obliquityFrslanorurheimskautsbaugsins til norurs markast san af eirri stareynda halli jarar sveiflast fram og til baka um 40 sund rum. eim rsundum sem vi lifum n er halli jarar a minnka og mun jrin vera nlega mitt milli minnsta og mesta halla ensamkvmt v ttu a vera um 10 sund r ar til hallinn verur minnstur, ea 22,1 gra.Grmseyingar geta v vnst endurkomu heimskautsbaugsins eftir um 20 sund r og kannski n klunni upp r sjnum hafi eir huga v, a v gefnu a veri ekki skolli ntt jkulaskei og allt blakafi undir jkli.

Talandi um jkulskei er umrdd sveifla mndulhalla jarar einn af eim ttum sem hafa hrif loftslag hr jru langtmaskala. Mndulhallinn er ar a vsu ekki einn a verki v fleiri afstuttir jarar gagnvart slu blandast ar inn (Milankovitch-sveiflurnar). a er hinsvegar ljst a egar halli jarar er hmarki fer slin hrra loft a sumarlagi og annig var a einmitt fyrstu rsundunum eftir a sasta jkulskeii norurhveli lauk fyrir um 10 sund rum. samrmi vi a er tali a sland hafi veri jkullaust a mestu fyrir svona 5-8 sund rum og Norur-shafi sennilega slaust a sumarlagi.

En samfaraminnkandi mndulhalla, frslu norurheimskautsbaugsins lengra til norurs og ar me minnkandi slgeislunar a sumarlagi, hafa jklarnir smm saman stkka n me hverju rsundi. Um landnm voru jklarnir annig farnir a taka sig mynd og ttu eftir a stkka me hverri ld uns eir uru strstir nlgt aldamtunum 1900. runin til minni mndulhalla heldur san fram nokkur sund r til vibtar en hvort a leii til allsherjar jkulskeis er ekki vst. Eins og staan er nna hefur runin til klnunar og stkkandi jkla snarlega snist vi og varla hgt a kenna (ea akka) ru um en hnattrnni hlnun af vldum aukinna grurhsahrifa, sem reyndar er n fari a kalla hamfarahlnun. a er v mislegt tengslum vi essa klu sem m velta fyrir sr.

rfajkull

rfajkull gum degi (Ljsm. EHV)

Myndin af klunni er fengin af vitengdri frtt mbl.is.


mbl.is Klan ekki r eynni fyrr en 2047
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Tmamt ea tindaleysi framundan hafsbrslu sumarsins?

A venju fylgist g me stu mla hafsmlum Norur-shafsins. Eins og gengur og gerist essum tma rs er sumarbrnun hafssins komin vel skri og mun halda fram fram september egar hinu rlega lgmarki verur n. A venju verur hugavert a sj hvernig a lgmark verur v hafstbreislan lok sumars er ein af hinum stru vimiunum um run hafssins hlnandi heimi. Nokku er n lii san sast var sett met lgmarkstbreislu hafssins. Lgmarksmeti fr 2012 stendur enn hagga en a sumar brnai hafsinn llu meira en ur hafi ekkst. San hafa brsluvertir veri upp og ofan og hafsinn almennt jafnvgi tt tbreisla hafssins hafi vissulega veri mun minni en fyrri t.

Lnuriti hr a nean er a grunni til fr Bandarsku snj- og smistinni (NSIDC) og snir hvernig hafstbreislan hefur veri ll rin fr 2012. Til samanburar er gr lna sem snir mealtal ranna 1981-2010. Vetrarhmrkin koma arna vel fram samt sumarlgmrkunum ar sem 2012 hefur enn algera srstu.

NSIDC lnurit 1. jn 2019

Eins og staan er nna upphafi jn er tbreislan me minna mti. Mjg svipu og sama tma fyrir ri en ri 2016 var tbreislan minnst essum rstma, samanber gulu lnuna. ri 2012 tti arna eftir a lta til sn taka en vetrartbreislan a r var reyndar me mesta mti mia vi sustu r. Vetrarhmarki 2019 stti ekki tindum en tbreislan aprl n r var hinsvegar lgra en ur hefur ekkst.

En hvers er svo a vnta? Til a gefa mynd af stunni koma hr tv kort sem sna tbreislu og ykkt ssins eins og hn er metin af kortum fr Bandarska sjhernum. Bi kortin gilda 1. jn. ri 2018 er vinstra megin og 2019 til hgri.

1. jn 2018-19

tt heildartbreislan s mjg svipu er kveinn grundvallarmunur dreifingu ssins sem rst af rkjandi verum og vindum linum vetri. fyrra var mjg hltt Atlantshafshli shafsins og nu sulgir vindar og hlr sjr a halda strndum Svalbara slausum, eins og sj m s rnt korti. Aftur mti safnaist sinn fyrir og ykknai vel norur af Alaska enda bra vindar og straumar sinn anga. N aftur mti ri 2019 er essu fugt fari. Eftir mjg hljan vetur vi Alaskastrendur er sbreian n strax farin a opnast ar verulega og hjlpar ar harsvi sem skrfar sinn fr strndum ar. Mun meiri s er hinsvegar vi Atlantshafi anga sem sinn hefur borist auknum mli og lagst kyrfilega a strndum Svalbara. Almennt s ttu etta ekki a vera gar frttir fyrir sinn enda er svi norur af Alaska, Beaufort-hafi, hlfgert forabr ssins og veri a fyrir skakkafllum er sbreian almennt orin mjg veik fyrir. Hafs sem berst a Atlantshafinu erhinsvegar anga mttur til a brna og ekki afturkvmt parti.

S etta annig eins og a virist vera og veri sumari hltt arna uppfr og slrkt a auki, m alveg bast vi a brnun veri me meira mti arna sumar. Allavega eru nna kjrastur fyrir talsver skakkafll sbreiunni sumar. Hinsvegar arf a ba og sj. Lgargangur, slarleysi og loftkuldi geta bjarga mlum, einkum fyrri part sumars egar slin er hst lofti. Reyndar er harsvi rkjandi nna og hefur veri, me tilheyrandi slskini.

A lokum kemur hr kort sem snir tbreislu ssins lok sasta sumars. A auki hef g teikna inn met-lgmarkstbreisluna fr rinu 2012. Verur v meti gna sumar? a vitum vi ekki svo glggt.

Hafslgmark 2018

- - - -

Sj nnar heimasu NSIDC: Arctic Sea Ice and News Analysis


Mnaarmetin Reykjavk

tilefni af nju Reykjavkurmeti mealhitans aprl er vi hfi a fara yfir stu annarra mnaarmeta fyrir borgina. a mealhiti essarar aldar s hrri en egar best gerist sustu ld eru metin samt sem ur fr msum tmum og ekki sst fr hlindaskeii sustu aldar sem st yfir um 40 r. Til grundvallar eim samanburi sem hr fer eftir eru tlur fr Veurstofunni eins og r eru birtar Veurstofuvefnum og n allt aftur til rsins 1866. Eitthva mun vera bi a alaga eldri tlur til a gera r samanburarhfar vi ntmann enda hafa stasetningar og astur breyst me tmanum.

Til samanburar vi veurmetin er g me mealhita ranna 2009-2018 eins og g hef reikna au. g get ekki lofa a essi samantekt s alveg villulaus en er aldrei a vita nema svo s.

Mnaarmet hitans fyrir Reykjavk:

Janar 1964: 3,5C (Mealhiti 2009-2018: 1,2C)
Hr er a janar 1964 sem er handhafi mnaarmetsins en arna var fari a styttast mjg lok hlindaskeis sustu aldar sem hfst um 1926. a gerist annars ekki oft a mealhitinn janar fari yfir 3 stig. Nsthljastur er janar 1947 me 3,3 stig og svo ni janar 1987, 3,1 stigi. Hljastur essari ld er janar 2013 me 2,7 stig.

Febrar 1932: 5,0C (Mealhiti 2009-2018: 1,4C)
Mjg afgerandi hitamet sem enginn annar febrarmnuur hefur komist nmunda vi mlingasgunni. S mnuur sem kemst nst v er febrar ri 1965 egar mealhitinn var 4,0 stig lokari gamla hlindaskeisins og svo ri 2013 egar mealhitinn var 3,9 stig.

Mars 1929: 5,9C (Mealhiti 2009-2018: 1,8C)
Fyrstu rr mnuir rsins 1929 voru allir mjg hlir og enn hefur enginn mnuur slegi t metmnuinn mars a r. S eini sem hefur komist nlgt v er mars 1964 egar mealhitinn var 5,7 stig. rtt fyrir a nokkra hlja marsmnui essari ld hefur engin n 4 stigum en hstur var mealhitinn 3,9 stig ri 2004.

Aprl 2019: 6,5C (Mealhiti 2009-2018: 3,8C)
etta splunkunja mnaarmet slr t fyrra mnaarmet, 6,3 stig fr jhtarrinu 1974. rija sti er aprl hinu mjg svo hlja ri 2003, 6,2 stig og fjra sti er aprl 1926 me 6,0 stig.

Ma 1935: 8,9C (Mealhiti 2009-2018: 6,9C)
Eftir a etta met var sett ri 1935 er a ma 1960 sem hefur komist nst v, me 8,7 stig. Tveir mnuir essar ld eru svipuum slum 3.-4. sti me 8,6 stig, en a eru ma 2008 og 2017.

Jn 2010: 11,4C (Mealhiti 2009-2018: 10,1C)
Nokkrir mjg hlir jnmnuir hafa komi essari ld og ber ar hst metmnuinn ri 2010 sem ni 11,4 stigum og sl t fyrra met fr 2003 egar mealhitinn var 11,3 stig. Jnmnuur 2003 er reyndar ekki einn um tlu v s fari aftur um aldir var mealhitinn einnig 11,3 stig ri 1871 sem hefur veri mjg srstakt eim tmum. hlindaskeii sustu aldar ni jnhitinn einu sinni 11 stigum en a var ri 1941 egar mealhitinn var 11,1 stig.

Jl 1991 og 2010: 13,0C (Mealhiti 2009-2018: 11,9C)
Mikla hitabylgju geri fyrri hlutann jl 1991 og var mnuurinn s hljasti sem mlst hafi Reykjavk ar til meti var jafna methitasumrinu 2010. Einnig var mjg hltt jl 2007 og 2009 egar mealhitinn ni 12,8 stigum sem og ri 1936 hljasta ratug sustu aldar. Hr m lka nefna mjg hljan jl ri 1917 sem ni 12,7 stigum, aeins hlfu ri ur en frostaveturinn mikli var hmarki.

gst 2003: 12,8C (Mealhiti 2009-2018: 11,2C)
ri 2003 er hljasta mlda ri Reykjavk og sttar af hljasta gstmnuinum. Sumari eftir, ea gst ri 2004 geri svo ssumars-hitabylgjuna miklu sem dugi ekki til a sl meti fr rinu ur, mnuurinn ni bara ru sti me 12,6 stig. Merkilegt er a me metinu 2003 var slegi 123 ra met fr rinu 1880 egar mealhitinn var 12.4 stig. annig gtu sumrin einnig veri hl gamla daga rtt fyrir kaldara veurfar.

September 1939 og 1958: 11,4C (Mealhiti 2009-2018: 8,6C)
Hr eru tveir ofurhlir mnuir fremstir og jafnir, bir fr hlindaskeii sustu aldar. eftir eim kemur svo september 1941 me 11,1 stig. sari rum hefur mealhitinn september ekki n a gna essum metmnuum en a sem af er ldinni hefur mealhitinn komist hst 10,5 stig ri 2006.

Oktber 1915: 7,9C (Mealhiti 2009-2018: 5,3C)
Oktber essu herrans ri bau upp venjumikil hlindi sem enn hafa ekki veri slegin t s allri vissu sleppt, og er oktber v handhafi elsta mnaarmetsins Reykjavk. Stutt er san a hr atlaga var ger a metinu v ri 2016 ni mealhitinn oktber 7,8 stigum. Einnig var mjg hltt oktber 1946 og 1959 sem bir nu 7,7 stigum.

Nvember 1945: 6,1C (Mealhiti 2009-2018: 2,7C)
Enginn vafi er hr fer enda er nvember 1945 afgerandi hljastur hinga til. Nstur honum kemur nvember ri 2014 me 5,5 stig en ar fyrir utan er a bara nvember ri 1956 sem hefur n 5 stiga mealhita, en ekki meira en a .

Desember 2002: 4,5C (Mealhiti 2009-2018: 0,5C)
Hljasti desember kom snemma essari ld en annars eru vetrarhitametin ll fr fyrri t. Nstum v eins hltt var ri 1933 egar mealhitinn var 4,4 stig sem er varla marktkur munur. Til marks um hversu hltt hefur veri essa mnui er s stareynd a eftir 1933 komst mealhitinn desember ekki yfir 3 stig fyrr en ri 1987 egar hann vippai sr vnt upp 4,2 stig.

- - - -

t fr essu m velta fyrir s dreifingu mnaarmetanna.Sumarmnuirnir essari ld hafa veri duglegri envetrarmnuirnir a sl t fyrri met, hvernig sem v stendur. Sum metin virast ansi erfi vi a eiga, en ef venjuleg hlindi hafa komi ur hltur anna eins a endurtaka sig fyrir rest, ef rtt er a vi lifum hlnandi tmum. Uppskriftin a hljum mnuum Reykjavk er yfirleitt bara ngu miklar suaustanttir ea hltt loft af eim uppruna, eins og raunin var nna aprl. fgar essum efnum geta san skila sr metmnuum hvaa tmum sem er.

Hr a nean hef g raa metmnuunum niur kld og hl tmabil fr 1866. Hlindaskei sustu aldar sem st um 40 r hefur enn vinninginn fjlda metmnaa hr, en hafa m huga a nverandi hlindaskei hefur aeins stai um 23 r og sr svo sem ekki fyrir endann v.

1866-1925 (kalt): oktber.

1926-1965 (hltt): janar, febrar, mars, ma, september og nvember.

1966-1995(kalt): jl.

1996-2019(hltt): aprl, jn, jl, gst og desember.

- - - -

Upplsingar fr Veurstofunni yfir hitann Reykjavk er hgt a finna hr:
Mnaargildi fyrir valdar stvar og hr: Lengri mealhitarair fyrir valdar stvar


Hvernig kemur Esjan undan vetri? Myndasyrpa

Samkvmt venju er n komi a hinum rlega samanburi snjalgum Esju sem felst v a taka mynd af Esjunni egar skyggni leyfir fyrstu vikuna aprl og bera saman vi sambrilegar myndir fyrri ra. Fyrsta myndin var tekin ri 2006 og eru myndirnar v ornar 14 talsins og koma hr fyrir nean fugri tmar samt upplsingum hvort og hvenr allur snjr hefur horfi r Esjuhlum fr borginni s.

N er nokku um lii san Esjan var alveg snjlaus en a gerist sast ri 2012. Aftur mti hvarf snjr fjallinu allan fyrsta ratug essarar aldar (2001-2010) og er a lengsta slka tmabil sem vita er um. Sumari 2011 var reyndar alveg mrkunum og v nstum hgt a tala um 12 ra tmabil sem Esjan var snjlaus. essi ratugur hefur reyndar ekki veri neitt kaldari a ri en s sasti, en hinsvegar hafa rkomusamir vetur og slarltil sumur haft sn hrif. Einnig spilar inn a ef skafl lifir eitt sumar leggst hann undir a sem btist vi veturinn eftir og arf v meira til sumari eftir.

A essu sinni eru Esjan vel hvt efri hlum og smskaflar n langleiina a fjallsrtum enda geri duglega snjkomu upphafi mnaar en san hefur slin talsvert n a vinna snjnum. tsynningsljagangur einkenndi verttuna seinni hluta marsmnaar en Esjan var reyndar orin nokku snjltt ur en til ess kom, annig a mest berandi snjrinn er tiltlulega nr og vntanlega me minna mtstuafl en hinir eldri harkjarnaskaflar sem undir lra. Me hagstu tarfari tti a vera mgulegt fyrir fjalli a hreinsa af sr allan snj fyrir hausti. En a mun bara koma ljs.

Esja5april_2019_2000px

Esja 6. aprl 2018

Esja 1. aprl 2017

Esja 4. aprl 2016

Esja 1. aprl 2015

Esja 3. aprl 2014

Esja 3. aprl 2013

Esja aprl 2012

Esja aprl 2011

Esja aprl 2010

Esja aprl 2009

Esja aprl 2008

Esja aprl 2007

Esja aprl 2006


Um klukkuna og mivkutma

eir sem eru fylgjandi v a seinka klukkunni hafa lagt herslu kosti ess fyrir lheilsu landans a klukkan s meira samrmi vi gang slar en n er. Fleiri slarstundir morgnana s nttruleg heilsubt og drfi flk ftur hressara bragi og glaari inn daginn. a s v algerlega tmabrt a gera eitthva essum mlum og seinka klukkunni um svo sem eins og eina klukkustund ea jafnvel eina og hlfa, annig a slin s hdegissta klukkan tlf vesturhluta landsins en ekki um klukkan 13:30 eins og n er. En hinsvegar. Ef maur skoar dmigeran vkutma landsmanna me tillit til slarbirtu er kannski ekki alveg vst a seinkun klukkunnar s einhver raunveruleg leirtting. Kannski er v bara fugt fari. Til a skoa a betur vil g beina athyglinni a v sem g kalla mivkutma sem g tla a reyna a tskra me hjlp mynda, og hvernig mismunandi klukka og vkutmi hefurhrif ennan mivkutma.

Fyrst hef g teikna upp hinu gmlu tmavimiun Eyktartal sem hr var vi li ur en raunverulegar klukkur komu til sgunnar, hva samrmd rkisklukka. Vi gerum auvita r fyrir a flk hafi ur fyrr lifa rttum takti vi birtuna og nttruna, trufla af stimpilklukkum og stundarskrm ntmans. Hver staur hafi sna vimianir sem voru fjallstindar og nnur kennileiti hverjum sta. Slin var hsuri hdegi. Alls voru tta eyktir slahringnum og hver eykt v rr tmar samkvmt ntmatali. Tveimur eyktum fyrir hdegi, ea kl 6, voru risml og m v gera r fyrir a a hafi veri elilegur ftaferatmi flks. Nttml voru san remur eyktum eftir hdegi ea kl. 21 a okkar kvldtma. Kannski var etta ekki alveg fullmta, spennandi hslestur gat mgulega dregist langinn stku sinnum.

EyktarKlukka

Mia vi ennan vkutma milli rismls og nttmls er ljst a mivkutminn hefur veri klukkan 13.30 dgum gmlu eyktarstundanna, en er jafn langur tmi fr v flki fr ftur og ar til a lagist til hvlu. a er einni og hlfri klst. eftir a slin er hdegissta. Um jafndgur a vori og hausti kmi slin upp vi risml og sest remur tmum fyrir nttml eins og mia er vi myndinni.

framhaldi af essu skoa g nst nverandi stu hr landi. Er tilvera okkar algerlega r takti vi gang slar, ea kannski ekki svo mjg? Nverandi klukka

Samkvmt nverandi stu me breyttri klukku gef g mr a a dmigerur ftaferatmi landans s kl. 7.30, hvunndags. Sumir vakna vissulega seinna, srstaklega um helgar, og sumir enn fyrr, og s flk vakandi 16 tma eins og elilegt ykir, er mivkutminn essu tilfelli kl. 15:30, sem er tveimur klst eftir a slin er hdegissta um kl. 13.30. arna munar ekki nema hlftma mivkutma gamla eyktartalsins og nverandi klukku og skrist af 16 tma vku sta 15. En eftir sem ur kemur slin upp ftaferatma um vor- og haustjafndgur.

er nst a skoa breytta klukku ea "rtta klukku" eins og tala er um, annig a slin s hsuri klukkan 12 hdegi. Morgunbirtan frist framar og a sama skapi dimmir fyrr sdegis.

BreyttKlukka

Mia vi slarhdegi klukkan 12 og breyttan vkutma hefur slin skini einn og hlfan tma fyrir ftaferatma um jafndgur. Mivkutminn er eftir sem ur klukkan 15:30 en er n orinn remur og hlfum tma eftir slarhdegi sem arna er klukkan 12. Sem sagt komin straukin skekkja milli mivkutma og slarhdegis. dgum hins gamla eyktartma var essi munur hinsvegar ekki nema einn og hlfur tmi eins og sst fyrstu myndinni og tveir tmar samkvmt nverandi klukku.

Me v a breyta klukkunni svona frist slarbirtan inn svefntma a morgni og kvldmyrkri inn vkutma a sama skapi. Birtan yri hreinlega allt of snemma ferinni mia vi hefbundinn vkutma. Samkvmt gmlu eyktarstundunum vaknai flk sama tma og slin kom upp um jafndgur og annig er a einnig dag. Ef klukkunni yri hinsvegar breytt kmi fram skekkja essum mlum. Hana vissulega m leirtta me v a flk vakni fyrr morgnana og fari fyrr rmi kvldin. t r v kmi hinsvegar sama staa mla og er dag, og m v spyrja:Hverju vilja menn breyta? Breyta klukkunni svo flk vakni fyrr, til ess eins a f smu stu og dag? Hv a breyta v sem er lagi? Klukka er bara klukka og a skiptir raun engu mli hvaa tlustaf vsarnir benda hverju sinni varandi slargang og vkutma. endanum hltur aalatrii a vera a vkutminn s smilegu samrmi vi slargang, eins og hann er dag. Ea hva? etta er allavega eitthva til a pla .


Nsta sa

Innskrning

Ath. Vinsamlegast kveiki Javascript til a hefja innskrningu.

Hafu samband